ĐẠI VIỆT SỬ KÝ TOÀN THƯ

Năm 1697 niên hiệu Chính Hòa đời vua Lê Hy Tông (1663-1716) , lần đầu tiên bộ Quốc sử Việt Nam được khắc in và phát hành thành công sau nhiều lần được các sử gia qua từng triều đại biên soạn và bổ sung .

                               

Vào đời vua Trần Thái Tông ( 1218-1277), sử gia Lê Văn Hưu vâng mệnh nhà vua thu thập và biên soạn thành công bộ quốc sử đầu tiên của nước ta lấy tên là  Đại Việt Sử Ký. Tuy vậy bộ sách này khi hoàn thành xong không được khắc in và sau này bị thất lạc có thể trong thời kỳ nhà Minh đô hộ đã bị thu giữ và mang về trung quốc .

Bộ sách Đại Việt sử ký của sử gia Lê Văn Hưu được ghi bắt đầu từ thời Triệu Vũ Đế ( Triệu Đà ) năm 207 TCN đến hết năm 1225 thời Lý Chiêu Hoàng.

Sau đó dưới đời vua Lê Nhân Tông (1441-1459) sử gia Phan Phu Tiên được giao nhiệm vụ biên soạn tiếp lịch sử từ đầu thời trần 1226-1427 thời điểm kết thúc Bắc thuộc lần 4.

Vào niên hiệu Hồng Đức năm thứ 10 sử gia Ngô Sỹ Liên vâng mệnh vua Lê Thánh Tông ( 1442-1497) tiếp tục sưu tầm sử cũ và biên soạn bộ Quốc sử mới hoàn thành vào ngày 13 tháng 12 năm 1479 . Bộ Quốc sử mới có tên là Đại Việt sử ký toàn thư ,mặc dù bộ sử mới biên soạn dựa trên hai bộ sử cũ là Đại Việt sử ký của Lê Văn Hưu và Phan Phu Tiên .Nhưng  một điểm đặc biệt của bộ Quốc sử lần này là thời điểm bắt đầu của nước ta được tính từ năm 2879 TCN( thời đại Hồng Bàng) cho đến năm giặc Minh rút về nước 1427 . Tuy nhiên bộ Quốc sử này mặc dù đã hoàn thành nhưng vẫn nằm trong sử quán dưới dạng viết tay mà không được khắc in.

Đại Việt sử ký toàn thư của sử gia Ngô Sỹ Liên được chia làm 2 phần:

Phần ngoại kỹ từ thời Hồng Bàng 2879 đến năm 938 khi Ngô Quyền ( 898-944) đại phá quân Nam Hán

Phần bản kỷ từ 938 đến hết năm 1427 khi giặc Minh rút về nước kết thúc thời kỳ bắc thuộc lần 4 . Cộng tất cả gồm 15 quyển .

Dưới thời vua Lê Tương Dực (1495-1516) sử gia Vũ Quỳnh soạn bộ Đại Việt thông giám thông khảo mà nội dung chủ yếu dựa trên bộ Đại Việt sử ký toàn thư chỉ khác một chút về cách chia phần Ngoại kỹ và Bản kỹ và thời kỳ thuộc Minh.Nếu như Ngô Sỹ Liên cho thời kỳ thuộc Minh lần 4 bắt đầu từ năm 1414 đến 1427 thì Vũ Quỳnh lại tính kỳ này bắt đầu từ năm 1414 đến năm 1418 tức là chỉ 4 năm vì ông cho rằng năm 1418 Lê Lợi đã dựng cờ khởi nghĩa ở Lam Sơn.

Đến đời vua Lê Huyền Tông ( 1654-1671) một  nhóm văn quan  đứng đầu là Phạm Công Trứ theo lệnh của chúa Trịnh Tạc (1606-1682) khởi động lại việc biên soạn và khảo đính bộ sử cũ hoàn thành bộ chính sử mới của nước Đại Việt.

Bộ Đại Việt sử ký toàn thư do nhóm Phạm Công Trứ biên soạn dựa trên bộ Đại việt sử ký toàn thư và tam triều bản kỹ  của sử gia Ngô Sỹ Liên cùng bộ sử và sách tứ triều bản kỹ của Vũ Quỳnh, vì các bộ sử trước đây đều dừng lại ở thời điểm năm 1428,cùng với việc sưu tầm tham khảo các sách cũ còn sót và lưu hành trong dân gian như cuốn “Dã sử của Đăng Bính” , sau đó biên soạn tiếp lịch sử dài thêm 235 năm từ 1533 đời vua Lê Trang Tông đến năm 1662 cuối đời vua Lê Thần Tông.

Bộ quốc sử mới hoàn thành vào năm thứ 3 niên hiệu Cảnh Trị 1665 dưới đời vua Lê Huyền Tông và chúa Trịnh Tạc. Bộ quốc sử của sử gia Ngô Sỹ Liên được gọi là Đại Việt sử ký toàn thư bản Hồng Đức,còn bộ quốc sử của nhóm Phạm Công Trứ là Đại Việt sử ký toàn thư bản Cảnh Trị.

Bộ Đại Việt sử ký toàn thư bản Cảnh Trị cũng chia làm 2 phần : phần ngoại kỹ và bản kỹ .Nhưng có một điểm khác, thời đại Hồng Bàng được tính cho đến hết năm 967khi Đinh Tiên Hoàng thống nhất đất nước (tiếp thu cách chia của Vũ Quỳnh).Phần bản kỹ bắt đầu từ năm 968 đến năm 1662 được chia làm 3 phần :

Bản kỹ toàn thư: từ năm 968 nhà Đinh thành lập đến hết năm 1433 hết đời vua Lê Thái Tổ.

Bản kỹ thực lục: từ năm 1434 đời vua Lê Thái Tông đến khi nhà Lê sơ sụp đổ 1527.

Từ năm 1527đến năm 1532 triều đại nhà Mạc được ghi chép như là phần phụ chép lịch sử.

Bản kỹ tục biên : từ năm 1533 đời vua Lê Trang Tông đến hết năm 1662 đời Lê Thần Tông .

Tổng cộng 23 quyển và một điều kỳ lạ là tuy đã soạn xong nhưng vẫn không được khắc in mà bản thảo của nó vẫn nằm trong kho sách của triều đình.

Năm 1676 Phạm Công trứ mất công việc soạn sử được giao cho Hồ Sỹ Dương ,năm 1681 Hồ Sỹ Dương mất . Để viết tiếp dòng chảy của lịch sử vua Lê chúa Trịnh đương thời đã giao tiếp công việc này cho nhóm văn thần của triều đình đứng đầu là Lê Hy.

Sau thời gian hiệu đính bộ Quốc sử của nhóm Phạm Công Trứ và soạn tiếp lịch sử từ năm 1663 đời vua Lê Huyền Tông đến hết năm 1675 đời vua Lê Gia Tông  gồm 13 quyển.

Ngày 13 tháng 12 năm 1697 bộ Quốc sử đầu tiên của nước Đại Việt chính thức được hoàn thành , lịch sử nước Đại Việt khởi đầu từ thời Hồng Bàng năm 2879 TCN đến năm 1675 đời vua Lê Gia Tông và bộ sử mới vẫn được mang tên là Đại Việt sử ký toàn thư ( bản Chính Hòa) gồm 24 quyển. Cùng năm đó 1697 vua Lê Chúa Trịnh đã cho khắc bản in tại 2 làng là Hồng lục và Liễu Trang và phát hành trong toàn quốc. Vào cuối thế kỹ 18 khi triều đình Hậu Lê sụp đổ toàn bộ ván khắc in đã bị thất lạc.

Để những sự việc , con người được ghi chép trong lịch sử nước Đại Việt mang tính chất trung thực.khách quan các sử gia đã dày công sưu tầm tài liệu hiệu đính cũng như thời điểm lịch sử được ghi chép  chỉ dừng ở cuối triều đại trước. Những sự kiện xảy ra trong triều đại mà các sử gia đang sống chỉ  là những sách vở  mang tính chất tham khảo để hậu thế hiệu đính và viết tiếp vào dòng chảy lịch sử nước nhà.

BIA KHẮC GHI CÔNG LAO CỦA SỬ GIA LÊ VĂN HƯU TỪ THỜI VUA TỰ ĐỨC NĂM THỨ 20

  TOÀN CẢNH KHU LĂNG MỘ NHÀ SỬ HỌC LÊ VĂN HƯU ĐƯỢC TÔN TẠO NĂM 2005

BÍ ẨN NGÔI ĐỀN CỔ HAY CHUYỆN TÌNH BÊN DÒNG LÃNG GIANG

 

Đền Mưng có vị trí và khuôn viên rất đẹp,nằm bên bờ sông Lãng Giang,đền còn có tên là Đền Năm Cậu. theo sử củ chép thì đền Mưng thờ ông Lê Ngọc (Lê Cốc) và bốn người con cùng dân Nông Cống ,Triệu Sơn,Đông Sơn và Quảng Xương chống lại sự đô hộ của nhà Đường .Chuyện về khởi nghĩa của cha con ông Lê Ngọc và các ngôi đền thờ quanh vùng là cả một câu chuyện dài,xin khất lần sau ,Tiều Phu chỉ xin thuật lại câu chuyện tình 70 năm về trước của ông lão trong làng có liên quan đến ngôi đền Mưng kỳ bí.

Cứ vào tháng 2 âm lịch hàng năm người dân làng Mưng (nay là làng Côn Minh) lại nô nức trẩy hội đền Mưng , các cô thôn nữ lại mớ ba mớ bảy quần áo xênh xang ngày hội bê những khay Trầu têm cánh phượng và hoa quả lên Đền.Các chàng trai lực điền to khỏe khiêng kiệu rước lễ vật từ đền vua Bà (xã Tế Tân)theo dòng Lãng Giang về đền Mưng tế lễ .

Trong đám xuân xanh ấy có cô Đào đẹp người đẹp nết con nhà gia giáo bên hửu ngạn dòng Lãng Giang đã đem lòng yêu chàng trai tá điền khỏe mạnh ,nhà bên tả ngạn với đức tính hay giúp những nhà trong chòm xóm sửa lại nhà cửa đồ dùng nên được nhiều người yêu mến.Cho dù là những đêm hè lộng gió hay những đêm đông rét lạnh thấu xương ,chàng trai tá điền vẫn đội quần áo lên đầu lao mình xuống dòng Lãng Giang vì biết rằng ở bên kia sông có người đang mong đợi.

Nhưng thật éo le cho mối tình của họ , gia đình cô gái đã không cho cô thuận theo ý muốn mà lại nhận lễ dạm hỏi và bắt cô phải cưới một chàng trai quý tử con nhà giầu có trên tỉnh.Từ đó những lần gặp nhau của cô gái và anh tá điền luôn thấm đẫm nước mắt,và rồi vào một đêm buồn bả bên Giếng vuông cạnh ngôi đền hai người quyết định quyên sinh.

Đúng vào thời khắc quyết định bổng nghe có tiếng của ông Từ trông coi đền

-         Sao các con không vào thắp hương và dâng lời cầu khẩn cho các đấng Thần linh trong đền.

Nghe theo lời ông Từ ,đôi trai gái cùng nhau vào dâng hương nguyện cầu .Đêm hôm đó về nhà cô gái mơ một giấc mơ thật kỳ lạ,sáng ra cứ theo lời nghe được trong giấc mơ cô gái thưa với cha mẹ.Cô xin với cha mẹ cho cô cùng anh chàng quý tử và anh Tá điền cùng vào thắp hương trên bàn thờ của đền Mưng ,nếu cô thắp hương cùng với người nào mà tàn hương không rụng và cong lại thì cô xin lấy người đó làm chồng , nếu không được như vậy cô sẽ gieo mình xuống dòng Lãng Giang .

Phần vì sợ con gái tính quẩn làm liều phần vì biết đền Mưng nổi tiếng linh thiêng nên cha mẹ cô đồng ý. Để kế hoạch của mình được như ý , cha mẹ cô gái đã cùng với chàng quý tử đi tìm mua cho bằng được loại hương tốt nhất và đảm bảo là tàn hương phải có độ kết dính tối đa.Sau khi chuẩn bị xong cha mẹ cô gái báo cho ông Từ về ước nguyện của con gái ,ông Từ đồng ý nhưng bảo để ông chọn ngày tôt rồi sẽ báo cho gia đình.

Mấy ngày sau vào một đêm hè gió nồm nam hây hẩy ông Từ cho phép ba người vào thắm hương dưới sự chứng kiến của gia đình cô gái .Và Lạ kỳ thay cho dù hương của anh chàng quý tử nổi tiếng là quý hiếm và cực tốt nhưng tàn hương cháy đến đâu đều rơi rụng lả tả ,que hương được thắp từ tay của anh tá điền và cô gái tàn hương cong hình vòng cung xoắn xuýt bên nhau.

Mấy tháng sau họ làm đám cưới ,một năm sau ông Từ coi đền lâm bệnh nặng khi hai vợ chồng anh Tá điền đến thăm ông ,ra hiệu cho anh Tá điền sát lại bên ông khẻ nói.

-         Con có biết vì sao que Hương của chàng quý tử kia rất tốt mà tàn lại bị rụng còn Hương của con lại không bị như vậy.

-         Dạ là do thần linh phụ hộ các con.

Đưa ánh mắt nhìn ra xa xăm tiếng ông khe khẽ.

-         Các vị thần linh là một thế lực siêu nhiên sự phù hộ của họ là một điều bí hiểm không hiện hửu,chỉ có lòng tốt và những việc làm ý nghĩa của các con với xóm làng ,với đồng loại đã đem lại hạnh phúc cho các con , hãy ra ngôi đền nhìn vào cánh cửa sổ hướng phía nam con sẽ hiểu rõ sự tình.

Đứng tần ngần bên cửa sổ của ngôi đền gió thổi bay tóc anh chàng Tá điền chợt nhận ra sự tình , khi công việc thắp hương được tiến hành ông Từ đã bí mật đi ra hồi nhà và điều khiển cánh cửa sổ mở ra khi chàng quý tử thắp hương và đến khi anh Tá điền thì ông làm ngược lại ,đóng kín cửa ,thật tài tình.

ĐỀN TỌA LẠC TRÊN MỘT KHUÔN VIÊN RẤT ĐẸP

VÀ RỢP MÁT BÓNG CÂY

VÀ CÁI GIẾNG VUÔNG ĐỘC ĐÁO